# Audit log (nhật ký kiểm toán)

> VI: https://5ac.vn/wiki/audit-log/ · EN: https://5ac.vn/en/wiki/audit-log/ · lang: vi · spec_as_of 2026-10-19 (spec no formal spec) · cluster C12

Bản ghi theo thứ tự thời gian cho mọi hành động đáng chú ý của hệ thống và AI agent: ai kích hoạt, lúc nào, chạm dữ liệu nào, kết quả và chi phí ra sao.

---
## Định nghĩa

Audit log (nhật ký kiểm toán) là bản ghi có trật tự thời gian về mọi hành động đáng chú ý trong hệ thống: ai kích hoạt, lúc nào, công cụ nào được gọi, dữ liệu nào bị chạm, kết quả ra sao và chi phí ước tính. Khi các bản ghi nối lại cho phép đi ngược từ một kết quả về nguyên nhân của nó, chuỗi đó gọi là audit trail (vệt kiểm toán). Trong hệ AI agent, đối tượng được ghi không còn là người mà là chương trình: một agent đọc hộp thư, sửa bản ghi CRM hay gửi báo giá đều để lại dấu vết như nhân viên thật. Audit log là một thành phần của lớp điều phối agent — ranh giới quyền hạn và sandbox thuộc về entry agent orchestration; entry này chỉ nói về bản ghi.

## Cơ chế

Tiêu chí của một bản ghi đạt chuẩn: người khác dựng lại được vụ việc mà không phải hỏi lại agent. Ba điều bản ghi này mua cho doanh nghiệp, theo bài lớp điều phối của 5ac: không có log thì không điều tra được sự cố, không cải thiện được ROI, không dựng được niềm tin nội bộ vào hệ agent. Bài nền tảng agents nêu yêu cầu thực thi: credential theo từng agent, quyền API có phạm vi, và audit log cho mọi lệnh gọi ra bên ngoài. Bài control plane chốt hai luật vận hành: workflow chạm dữ liệu khách hàng phải có log truy vết kèm thời hạn lưu rõ ràng; log, bảng điều khiển và nút dừng khẩn cấp phải có trước khi tăng volume. Tiêu chí chọn mua gom về bốn câu: có policy, có log, có approval, có rollback.

| Khi nào sinh tiền | Câu hỏi mà log trả lời |
| --- | --- |
| Sự cố | Agent làm sai ở bước nào, trên dữ liệu đầu vào nào? |
| Chi phí | Workflow nào, agent nào đang tiêu token? |
| Tuân thủ | Ai đã duyệt thao tác ghi vào dữ liệu khách, lúc nào? |

## Bối cảnh ứng dụng

Audit trail biến câu hỏi chọn mua hay tự xây thành phép thử cụ thể: đáng tự xây khi mỗi bước đòi vết kiểm toán định dạng theo một chuẩn chính phủ riêng — không phải vì "chúng tôi xử lý hóa đơn". Các nền tảng có sẵn audit trail, khả năng giải thích và cơ chế ghi đè của con người được bài nền tảng đánh giá là nắm lợi thế ngay từ đầu. Với SMB Việt, ROI của log đếm bằng số lỗi truy vết được: một lỗi truy vết được là một lỗi sửa đúng gốc, thay vì sửa triệu chứng.

## Nguồn đã truy xuất

- [Nền Tảng AI Agents: Hướng Dẫn Toàn Diện Cho Doanh Nghiệp (2026)](/blog/nen-tang-ai-agents-2026/) — credential theo agent, audit log cho mọi lệnh gọi ngoài, audit trail chuẩn chính phủ — truy cập 19/10/2026
- [Lớp điều phối agent an toàn cho SMB Việt Nam: identity, audit log và quyền kiểm soát](/blog/lop-dieu-phoi-agent-an-toan-cho-doanh-nghiep-viet-nam/) — ba điều log mua được: sự cố, ROI, niềm tin nội bộ — truy cập 19/10/2026
- [Control plane cho AI agents là gì? Khung quản trị an toàn cho doanh nghiệp Việt năm 2026](/blog/control-plane-ai-agents-quan-tri-doanh-nghiep/) — log truy vết kèm thời hạn lưu, bốn tiêu chí chọn mua — truy cập 19/10/2026

## Liên quan

- [Agent orchestration (điều phối agent)](/wiki/agent-orchestration/)
- [Agent governance (quản trị agent)](/wiki/agent-governance/)
- [AI Agent (tác nhân AI)](/wiki/ai-agent/)
- [Token cost control (kiểm soát chi phí token)](/wiki/ai-token-cost/)
